‘Uiteindelijk moet je het toch zelf doen…’

beeld MindTheater4

Moet je het uiteindelijk toch zelf doen?

Bekruipt jou af en toe de gedachte: ‘Tja, uiteindelijk moet ik het toch zelf doen’: Zelf de boel goed organiseren; Zelf een oplossing vinden voor dat lastige probleem; Zelf omgaan met je verdriet, je somberheid; Zelf je leven op orde houden. Zelf ….
En is dat dan een goed gevoel of niet?

Therapeuten zeggen regelmatig tegen hun cliënten: ‘Ik kan je wel helpen, maar je moet het zelf doen’. En er zit een diepe kern van waarheid in…

Hoewel er een waarheid in zit zie ik regelmatig dat deze overtuiging bij veel mensen heel ondermijnend kan werken.
De laatste keer dat een cliënt tegen me ‘Ik moet het toch zelf doen’ zag ik dat ze tegelijkertijd verhardde. Alsof ze met dat ze dit zei een muur plaatste tussen haar en mij.
We gingen verder op de opmerking in en ontdekten dat ze er eigenlijk ook mee bedoelde te zeggen: ‘Als ik (jouw) hulp toe laat ben ik zwak. Ik moet dit zelf en alleen kunnen oplossen’.

Een andere cliënt waarbij ik opmerkte dat hij helemaal wegdraaide toen hij zei dat hij het zelf wilde doen, bleek eigenlijk te zeggen: ‘Ik kan jou toch niet vertrouwen, blijf maar uit mijn buurt. Het is een te groot risico (jouw) hulp/steun toe te laten. Ik sta er uiteindelijk toch alleen voor’.

En onlangs verzuchtte iemand met een heel diepe zucht: ‘Tja, uiteindelijk moet je het toch zelf doen’. Met de zucht daalde een neerslachtigheid neer. Toen we onderzochten wat ‘de zucht’ vertelde, bleek de zucht het volgende in te houden: ‘Ik ben op mijzelf aangewezen, maar eigenlijk is dit probleem te groot voor mij alleen. Dit probleem is zo groot: er is niemand die ik hiermee wil belasten of die mij echt kan helpen.’

In de gedachte ‘Je moet het zelf doen’, kan dus veel meer lading zitten dan puur een actie die jij zelf moet uitvoeren. ‘Ik moet zelf opstaan uit deze stoel’ is een volwassen rationele constatering die waar is. Niets tegen in te brengen. Ik heb geen afstandsbediening van jou.
Zo is ‘Uiteindelijk ben ik degene die mijn leven op orde moet brengen’ een hele terechte gezonde constatering.
Het weerhaakje hieraan is dat er vaak een emotionele onderlaag in deze constatering zit. Dat is een niet-rationeel, niet-gezond gevoel bij die gezond klinkende constatering. Dat is het gevoel er alleen voor te staan, het gevoel het niet aan te kunnen, de angst of weerzin hulp toe te laten.
Met de opmerking ‘Ik moet het toch zelf doen’, kan dit onderbuik-gevoel gemakkelijk gemaskeerd worden of recht gepraat worden. Alsof dat gevoel dus ook klopt.

En dat is echt onterecht.
Het gezonde gevoel dat hoort bij ‘zelf doen’, is optimistisch en actiegericht. Prettig om zelf het heft in handen te hebben en vrij om hulp te vragen bij de stukken waar anderen kunnen in haken. Je kan je dus heel goed verbonden voelen met anderen bij het ‘zelf doen’.  

Wanneer je het gevoel hebt ‘anderen niet toe te kunnen laten’, ‘het niet goed aan te kunnen’ of  ‘lamgeslagen te raken’, dan gaat er een andere overtuiging met ‘zelf doen’ gepaard. Mogelijk ontstaan vanuit een ervaring die je eerder hebt opgedaan.
Het is dan zeker de moeite waard die achterliggende overtuiging te onderzoeken.
Want hoewel ‘je moet het zelf doen’ veel waarheid bevat, is er op die achterliggende overtuiging wellicht heel wat af te dingen.
En zou het super zijn als je vervolgens de ervaring zou kunnen opdoen van bijvoorbeeld:

Ik hoef het niet alleen te doen; Anderen willen mij graag helpen; Mijn probleem is niet te moeilijk om op te lossen; Anderen vinden mij en mijn probleem niet te ingewikkeld om aan te kunnen; Hulp vragen is niet zwak, maar is gezond volwassen gedrag; Hulp vragen werkt super; Ik hoef niet alles zelf te kunnen.

De ervaring ook daadwerkelijk opdoen bevestigt dat deze mooie gedachten ook nog echt waar zijn.
Mijn advies: Streef er naar deze ervaringen van vertrouwen op te doen, dan kan je het steeds beter, makkelijker en op de juiste momenten zelf doen.

 

Oefening

– Wat roept ‘Je moet het zelf doen’ bij jou op?
– Bedenk eens iets waar je goed hulp bij zou kunnen gebruiken.
– Wie zou je deze hulp kunnen geven?  

* Vraag de ander het voor jou te doen.
* Hoe is het voor je om hulp te vragen?
* Als de ander je niet kan of wil helpen, zoek dan verder naar iemand die je  dit wel kan geven.
* Hoe vind je het te ontvangen? (of om nee te horen)

– In welke context staat nu ‘Je moet het zelf doen’.

 

Reacties gesloten.